Pighendi sa friscura


Ne is longas e calentis nottis de s’istadi Sarda, candu sa basca cumentzàt a essi prus suportàbili, a pustis cena, fiat usu in dònnia bixinau de bidda, a bessì foras de domu a pigai sa friscura. Totus is bixinus si portànt unu scannixeddu o una cadira po si setzi ananti de is domus. A pagu a pagu de dònnia famìlia cumentzànt a ndi bessiri a foras, prima is piciocheddus, a pustis is babbus cun is nonnus chi mancai po digidiri sa cena, si fumànt una sigaretta “Nazionali chene filtru”, o un’Alfa, e calincunu mancai unu bellu sigarreddu “Toscanu”chi si fumànt a fogu aintru. Is ùltimas a arribai fiant is mammas, chi si fiant stentadas in domu po finiri de fai su strexu de sa cena Abellu, abellu, arribànt puru is nonnas, cun sa lana e is busas, poita tra unu contu e s’atru fadiànt mìgias poi is nebodis, cussu tipu de mìgias artigianalis chi in s’ierru poderànt is peis calentis e chi no s’agatànt in bendida in nisciuna butega. No po nai, ma deu puru nd’arregu una pariga, chi m’iat fatu nonna mia e chi non usu, poita  dd’as apu arreguadas po arregordu. Aici, totus si setziànt in arride faci a pari. Is pisitus de su bixinau si acocoilànt asuta de is scannus, scarescendusindi de su doveri insoru, ca cussa fiat s’ora giusta po cassai calincunu topixeddu. In mesu si poniànt is prus antzianus, chi cumentzànt a contai contus antigus, chi casi sempri fueddànt de mortus impicaus, de campusantus o de brùscias. Fiant contus chi fadiànt timì is piciocheddus chi ascurtànt atentus in silèntziu chene si perdi mancu unu fueddu e si stringiànt a pari po si fai coràgiu s’unu cun s’atru. Su prus malu perou fiat candu pustis andàs a ti crocai, poita arregordendi cussus contus, ti pigàt sa timoria e ti coberriasta sa faci cun su lentzoru, sunfrendi sa basca e trighendi a pigai sonnu. Medas bortas, is bisus chi si fadiànt fiant lègius, cun genti mala chi ti curriàt avatu po ti bocì, fantàsimas chi circànt de t’aferrai, mortus arresuscitaus chi ti tocànt cun manus fridas. Ma su bisu prus malu fiat candu nci arruias in dd’unu putzu chi no teniàt fini e non arribàs mai a su fundu, insaras su coru batiàt forti e ti ndi scirasta totu a una borta atzicau, totu sudau e spriau. Cussus “contus de friscura” de su bixinau miu de sa “Spèndula”, contaus de tzia Angela e de nonna Luigina, apu provau a ddus contai puru a fillus mius, ma no m’ant ascurtau, poita sa televisioni fiat alluta e no boliànt essi strobaus oburu poita fiant atacaus a su telefoninu, ciaciarrendi cun calicunu amighixeddu. A pigai sa friscura no serbiàt, poita in domu su conditzionadori de s’ària frisca fiat atacau. Mancai in su mentris su contadori de sa luxi fiat girendi forti. Scéti candu arribàt sa bulletta de sa currenti ci fiant murrùngius e pentimentus, cun sa promissa ca cussu dimòniu de aparèchiu tocata ddu lassai studau. Aici, a solu, pustis cena, mi seu afaciau in sa porta de domu e ci seu bessiu a pratza, castiendi in altu, una bella luna prena e is stellas chi luxiànt in celu parriàt arriendi, apu provau a ddas contai comenti fadia de piciocheddu, ma puru custa borta no nci seu arrenèsciu poita apu pèrdiu su contu, coment’e sempri. In su mentris unu alideddu de bentu mi fadiàt praxeri e mi asciugàt sa peddi sudada de sa caloria. Insaras ci seu bessiu a foras in bixinau, ma no nci fiat nisciunus, no si biriànt ni cadiras e ni scannus, ni tzia Mariedda, tzia Delia, tzia Angela, nonna Luigina, tziu Attiliu e tzia Annita, poita fiant partius po cussu viàgiu longu chene torrada, no si biriàt ni mancu unu piciocheddu, in giru, no nci fiat ànima bia, no s’intendiànt contus e ni mancu cixareddas cantendi, il lontanantza scèti unu tzàulu de unu cani fadendi sa guàrdia. S’ùnica boxi crara chi ap’intèndiu bessendindi de dònnia domu, fiat cussa de sa publicidadi de sa televisioni. Insandus, a iscusi, citiu, chene mi ndi fai acatai de nisciunus seu andau a mi crocai, mi seu crobetu sa faci cun su lentzoru e apu bisau ca...“L’isola dei famosi”si fiat fatta a Piscinas” e ca “ I Ragazzi del Grande Fratello” iant agatau finalmenti traballu… de manovalis e ca su festival de San Remo dd’iat bintu una Repentina Sarda.

© Riproduzione riservata